Grand central belge

Met Frieda Van Wyck in de kleine zaal van de Leuvense universiteitsbibliotheek
Met Frieda Van Wyck in de kleine zaal van de Leuvense universiteitsbibliotheek

Mooi, de compositie van Grand Central Belge, met enkele goed gekozen, weerbarstig authentieke elementen: een visser aan de waterkant, een dove trambestuurder. De ouders van de verongelukte Maxime griften de treinramp van Pécrot in mijn geheugen, en de woorden van zijn moeder laten me niet los: “Je savais déjà, mais j’ espérais encore.”

Heruitzending deze middag op Canvas om 14.05 u.

Bavo

Bavo in de Sint-Bavokerk Boechout (Foto Vic Van Cutsem)
Bavo in de Sint-Bavokerk Boechout (Foto Vic Van Cutsem)

Lokale heiligen vind ik intussen charmantere vertegenwoordigers van de Europese gedachte dan menig Europees politicus. En natuurlijk hoorde ik Sint-Bavo en zijn feestdag Bamis al menigmaal vermelden, maar wat voor iemand hij mocht geweest zijn, geen idee. Het internet leerde me dat hij er als edelman in de zevende eeuw wild op los leefde, zelfs dienaren verkocht als slaven; vervolgens kreeg hij berouw en werd  kluizenaar in een holle boom. Leven in een holle boom, dat klinkt goed. In de Sint-Bavokerk in Boechout viel de valk me op, op zijn roekeloos blote hand. Het beeld is moeilijk geplaatst, laat zich slecht fotograferen; de kunstgeschiedenis kent mooiere exemplaren van de patroon der valkeniers.

Geertgen van Sint-Jans, Bavo, Hermitage, Sint-Petersburg
Geertgen van Sint-Jans, Bavo, Hermitage, Sint-Petersburg

Verdwenen

banner-home5De laatste aflevering van Grand Central Belge, vanavond op Canvas.

Leen Huet's avatarLeen Huet

Hoe het verdwijnt. Frieda Van Wijck interviewde me over H. R. Addison, voor de documentaire over Pascal Verbekens Grand Central Belge. Addison was een Brits officier die in 1839 een reisgids over België publiceerde, fraai getiteld Belgium As She Is. In zijn beschrijving van Antwerpen stuitte ik opnieuw op zijn vermelding van een mysterieus luxeproduct. “Mr. Bailey, whose shawl warehouse is celebrated throughout Europe, is the proprietor of the famous Antwerp black silk, which if you have never seen I strongly recommend you to inspect, as it is certainly the most curious, and at the same time the most costly material in Europe. Nothing can affect its colour. It is sold by weight. The Proprietorship of it, is, I believe hereditary, and came to Mr. Bailey in right of his wife.”

Door de verkoop van zijn zwarte zijde werd Mr. Bailey zo rijk dat hij zich twee Correggio’s kon…

View original post 26 woorden meer

Jan Frans

jf willemsBij de Sint-Bavokerk in Boechout trof ik deze aardige sculptuur aan van een “letterkundige historicus”. Mogelijkerwijze ontbreekt er een komma in het opschrift. Het letterkundig werk van Jan Frans Willems ken ik niet, maar als historicus wist hij steeds de hand te leggen op bijzondere documenten. Merci dus, meneer Willems.

Wrokkige prulpoëet

eekhoud2

“Toen de ondraaglijk lijdende zieke de naam van de bespottelijke, wrokkige prulpoëet hoorde, vergat hij zijn brandende pijn en barstte in een onbedaarlijke schaterlach uit.” Kijk, zo blijken zelfs wrokkige prulpoëten hun palliatieve nut te hebben. Ik vind dit een mooie zin uit “Het hart van Tony Wandel”, het geestige sciencefictionverhaal van Georges Eekhoud (1854-1927). Het hart van de rechtschapen Tony Wandel belandt via transplantaties bij een hebberige bankier, een vijfderangs dichter en een wrede tsaar, en verandert hen in goede mensen. Katelyne De Vuyst vertaalde dit pareltje voor uitgeverij Voetnoot in 2013. Intussen schikte zij de kers op de taart, door Eekhouds schandaalroman Escal-Vigor voor het eerst in het Nederlands te vertalen. Ter voorbereiding van ons gesprek zaterdag grijp ik ook nog eens naar Eekhouds cultuurgeschiedenis van zijn geboortestad Antwerpen, Les libertins d’Anvers. “Antwerpen was altijd al de heidense stad van het Belgisch Kokanje.”

Escal-Vigor

 

Omslag_voorzijde_Escal_Vigor_LR

Het Letterenhuis en Uitgeverij IJzer nodigen u uit op de presentatie van Escal-Vigor door Georges Eekhoud in de vertaling van Katelijne De Vuyst.
Waar? In het Letterenhuis op zaterdag 29 maart om 15 uur
Programma:
Welkom: Leen Van Dijck
Willem Desmense, uitgever
Leen Huet in gesprek met de vertaalster
Fragment uit Escal-Vigor
Receptie

Letterenhuis
Minderbroederstraat 22, Antwerpen
Zaterdag 29 maart om 15.00 u

Wees welkom!
Aanmelden: letterenhuis@stad.antwerpen.be
Telefonisch: +32 3 222 93 20

Op 29 maart verschijnt eindelijk, 115 jaar na publicatie, een vertaling van Escal-Vigor van Georges Eekhoud. Dat het boek na zoveel jaren in het Nederlands in een vertaling van Katelijne De Vuyst verschijnt mag een daad van rechtvaardigheid genoemd worden.

Info: http://www.uitgeverij-ijzer.nl/
http://www.letterenhuis.be/Museum_Letterenhuis_NL/LetterenhuisNL/LetterenhuisNL-Activiteiten/LetterenhuisNL-Activiteiten-Evenementen-NL/2014/Escal-Vigor-van-Georges-Eekhoud.html

Na Napoleon

P. Guérin, Portret van F.-R. de Chateaubriand, privé-collectie.
P. Guérin, Portret van F.-R. de Chateaubriand, privé-collectie.

Ik dank Chateaubriand. Niet alleen geloof ik intussen dat de Franse taal is ontstaan opdat hij er zich in zou kunnen uitdrukken. Ook laat de pracht van zijn stijl me toe om uitzonderlijk nog eens de weelde van de melancholie te ervaren. (Te durven ervaren.)
“Nu ik me uitspreek over onze geringe waarde, onderzoek ik mijn geweten nauwgezet: ik stel me de vraag of ik mij niet uit berekening deelgenoot maakte aan de onbenulligheid van deze tijd, teneinde het recht te verwerven om anderen te veroordelen. Diep in mijn hart was ik er immers van overtuigd dat mijn naam leesbaar zou blijven tussen al deze doorhalingen. Neen: ik ben ervan overtuigd dat wij allen zullen verdwijnen; ten eerste omdat wij niet de kracht hebben om te leven; ten tweede omdat de eeuw waarin wij geboren worden of sterven niet de kracht heeft om ons te doen leven. Verminkte, uitgeputte, minachtende generaties zonder geloof, bestemd tot het niets dat zij vereren, die kunnen geen onsterfelijkheid verlenen; ze hebben niet de kracht om roem te geven. Wie zijn oor tegen tegen hun mond legt, hoort niets: het hart van de doden maakt geen geluid.”

F.-R. de Chateaubriand, Mémoires d’outre-tombe, deel 2, (Bibliothèque de la Pléiade, 61), Parijs, 1911, p. 4.

De vlucht van de havik

Op het boekenrekje met pockets nemen ze een ereplaats in: mijn drie boeken van T.H. White. Arthur, koning voor eens en altijd. Het boek Merlijn. En De vlucht van de havik. Ze zijn alledrie rijk aan onvergetelijke beschrijvingen van dieren (witborstganzen, snoeken, mieren, egels, eenhoorns, dassen), maar De vlucht van de havik spant voor vogelaars ongetwijfeld de kroon. Hier beschrijft White hoe hij leefde als een kluizenaar en met behulp van eeuwenoude handleidingen een havik probeerde af te richten voor de jacht. Hij noemt zijn havik Gos: “een wild, opgroeiend schepsel wiens vader en moeder hem in een adelaarsnest hadden gevoed met bloederig vlees dat nog trilde van leven, een vreemdeling, afkomstig van verre hellingen met zwarte dennen, waar een hoog verheven bundeltje stokjes en wat witte uitwerpselen met een paar botjes en veren, die aan de voet van een boom lagen, voor hem de voorvaderlijke erfenis waren geweest. Hij was geboren om te vliegen, zijwaarts hellend, vrij te midden van het gebladerte van het Teutoonse hoogland, om met zijn felle klauwen te doden en met die gekromde Perzische snavel te verscheuren, hij die nu met een soort heerszuchtige vroegrijpheid in de wasmand op en neer sprong, het ongeduld van een verwende, maar nobele erfgenaam van het Heilig Roomse Rijk.” Jeugdelixir.

T.H. White, De vlucht van de havik, vertaald door M. Schuchart, Utrecht-Antwerpen, 1980.

Wandeling

camelia

Een kleine wandeling in een andere wereld. Omgeven door spechten, eekhoorns, woelmuizen. De camelia ziet eruit alsof ze ontworpen werd door een wiskundige. De ribes is zijn eenvoudige zelf. Quidditas, noemde een middeleeuwse filosoof dat, geloof ik.

ribes